Hasła od A do Z: pojęcia programowania z AI

Słownik inżynierii agentowej definiuje język budowania oprogramowania z agentami programistycznymi takimi jak Claude Code, Codex i Cursor. Obejmuje to, jak agenci działają, co wiedzą i co im wolno, jak się ich rozszerza i jak dowodzi się poprawności ich pracy. Każde hasło podaje znaczenie, nazwę w każdym narzędziu i stronę, która omawia temat dokładnie.

Polityka mówi, że agent „może pracować bez nadzoru w sandboksie”. Programista czyta to jako auto mode, dział bezpieczeństwa jako kontenery bez sieci, a użytkownik Codeksa ustawia approval_policy = "never" i wierzy, że sandbox przyszedł w pakiecie. Każdy dobrze rozumie słowa, a mimo to cała trójka zgodziła się na trzy różne konfiguracje. Ta strona jest dla programisty, tech leada, CTO i członka zarządu, którzy potrzebują jednego znaczenia każdego terminu, zanim wpiszą go do specyfikacji, polityki albo AGENTS.md.

Co ten słownik porządkuje w twoim zespole

• Jedną pisownię i jedno znaczenie każdego terminu w całym serwisie: „subagent”, nie „sub-agent”; „Bugbot”, nie „BugBot”.
• Nazwę tej samej rzeczy w Claude Code, Codeksie i Cursorze, żeby zespół korzystający z kilku narzędzi mógł napisać jedną politykę.
• Pary terminów, których pomylenie kończy się realnymi incydentami, wraz z poprawką dla każdej.
• Dwa prompty i jedno sprawdzenie w CI, które trzymają twoje repozytorium przy tym słownictwie.

Fakty o narzędziach sprawdziliśmy 2026-09-26 na Claude Code 2.1.283 (kanał latest) i Codex CLI 0.157.1. Wpisy, które podają Claude Code 2.1.296, Codex 0.162.1, stronę Cursora lub datę 2026-10-12, oraz każdy wpis dodany lub zmieniony 2026-10-12, sprawdziliśmy ponownie tego dnia. Wpisy o Cursorze bez daty pochodzą z jego dokumentacji odczytanej 2026-08-28.

Ta sama rzecz, trzy nazwy: jak nazywają to Claude Code, Codex i Cursor?

Pojęcie	Claude Code	Codex	Cursor
Instrukcje projektu	CLAUDE.md; czyta AGENTS.md, gdy nie ma CLAUDE.md, od v2.1.277	AGENTS.md (tworzy go /init)	Rules (.cursor/rules); czyta też AGENTS.md i CLAUDE.md
Co agent robi bez pytania	Permission mode (Manual, acceptEdits, plan, auto, dontAsk, bypassPermissions)	Approval policy plus sandbox albo permission profile	Run modes (Auto-review, Allowlist, Run Everything)
Automatyczna zgoda bez pytania ciebie	Auto mode (klasyfikator ocenia akcje)	Auto-review (--approve-for-me)	Auto-review dla lokalnych wywołań narzędzi
Plan przed edycją	Plan mode (/plan, Shift+Tab)	Plan mode (/plan)	Plan Mode
Równoległa, odizolowana kopia repozytorium	--worktree	--worktree, /worktree	Worktrees
Delegowany agent pomocniczy	Subagent (.claude/agents/)	Subagent (/subagents)	Subagents
Uruchomienie nieinteraktywne	claude -p	codex exec	Print mode (agent -p)
Praca zdalna lub zaplanowana	--cloud, sesje w tle, Routines	Codex cloud, Automations	Cloud Agents, Automations
Code review wykonywany przez agenta	/code-review	/review, codex review	Bugbot (na pull requestach)
Praca do osiągnięcia celu	/goal	/goal	/goal (w trakcie wdrażania)
Instalowalna paczka	Plugin (claude plugin)	Plugin (codex plugin)	Plugin

Jak utrzymać w repozytorium jedno słownictwo?

Słownik pomaga tylko wtedy, gdy pliki czytane przez agentów go używają. Wykonaj te kroki raz, a sprawdzenie w CI zostaw na stałe.

1. Poproś agenta o audyt plików instrukcji i polityk względem tej strony pierwszym promptem poniżej.
2. Poproś agenta o przełożenie faktycznej konfiguracji na prosty język drugim promptem i porównaj odpowiedź z tym, co deklaruje polityka.
3. Dodaj sprawdzenie terminologii do CI, żeby wycofane terminy nie wracały.

Prompt do skopiowania: audyt terminologii w instrukcjach agenta

Read AGENTS.md, CLAUDE.md, every file under .cursor/rules/ and docs/ai-policy.md if they exist.
List every term that describes agent autonomy, permissions, sandboxing, review or "done"
(for example: unattended, auto, sandbox, approve, safe, verified, reviewed).
For each term, quote the sentence, say which concrete setting or check it maps to in this
repository (a permission mode, approval policy, sandbox mode, CI job or test suite), and flag it
when it maps to nothing or to two different things. Do not edit any file. Output a table:
term | file:line | maps to | problem | proposed wording.

Prompt do skopiowania: na co naprawdę pozwala skonfigurowana autonomia

Inspect .claude/settings.json, .claude/settings.local.json, .mcp.json, .codex/config.toml and
~/.codex/config.toml if they exist. In plain language, tell me for each tool:
1. which permission mode or approval policy a session starts in,
2. what the sandbox or permission profile lets a shell command read, write and reach on the network,
3. which hooks run and on which events,
4. which MCP servers load and what each can change outside this repository.
Cite the file and key for every statement. If a value is not set, say which default applies and
that you are assuming it. Finish with the three settings a reviewer should check first.

Wynik audytu weryfikujesz bez czytania każdej linii: każdy wiersz cytuje plik:linia, więc recenzent sprawdza wyrywkowo trzy wiersze i odrzuca raport, jeśli choć jeden się nie zgadza. Odpowiedź o konfiguracji weryfikujesz, uruchamiając samodzielnie odpowiednie polecenia statusu.

Claude Code

Uruchom /status (wersja, model, konto), /permissions (reguły allow i deny), /hooks (konfiguracja hooków), /mcp (serwery) i /context (co wypełnia okno kontekstu).

Codex

Uruchom /status (konfiguracja sesji i zużycie tokenów), /permissions (co Codeksowi wolno), /debug-config (warstwy konfiguracji i źródła wymagań), /mcp (narzędzia) i /hooks (hooki cyklu życia).

Cursor

Cursor opisuje Rules, Hooks, MCP i Run modes na osobnych stronach ustawień. Run modes są w Settings > Agents > Approvals & Execution (dokumentacja Cursora, sprawdzona 2026-10-12). Otwórz każdą stronę i porównaj z odpowiedzią agenta; ścieżki w menu zmieniają się między wydaniami, więc potwierdź ścieżkę w swojej wersji.

Sprawdzenie w CI przerywa build, gdy wycofany termin wraca do plików czytanych przez agentów:

# Runs in CI. Globs skip missing paths, --hidden reaches .cursor/rules/,
# and the step fails when the search prints a match or rg itself errors. The patterns target the
# retired usage only; if your docs quote a retired term as a negative example,
# add an allow-list (for example a --glob '!docs/terminology.md' exclusion).
rc=0
hits=$(rg -n --hidden --no-messages \
  -e 'codex[^`]*--full-auto' -e 'BugBot' -e 'Background Agent' \
  -e 'approval_policy *= *"on-failure"' -e '(-a|--ask-for-approval) on-failure' \
  -g 'AGENTS.md' -g 'CLAUDE.md' -g '.cursor/rules/**' -g 'docs/**' .) || rc=$?
[ "$rc" -le 1 ] || { echo "rg failed with exit $rc"; exit 2; }
if [ -n "$hits" ]; then echo "$hits"; exit 1; fi

Jakie pojęcia opisują agentów i sposób ich działania?

Agent (agent kodujący)

Model działający w pętli z narzędziami: czyta pliki, uruchamia polecenia, edytuje kod i sprawdza wyniki, dopóki nie uzna zadania za skończone. Claude Code, Codex i Cursor to agenci; model jest tylko jedną ich częścią. Zobacz agentów kodujących AI.

Pętla agenta

Powtarzany cykl: planuj, działaj, obserwuj, poprawiaj, w obrębie jednej sesji. Pętla może działać bez nadzoru tylko wtedy, gdy o jej zakończeniu decyduje automatyczne sprawdzenie, a nie opinia samego agenta.

Inżynieria agentowa

Budowanie oprogramowania przez specyfikowanie zachowania, delegowanie implementacji agentom i weryfikowanie wyniku dowodami zamiast czytania każdej linii. Zobacz stronę pojęcia inżynieria agentowa i porównanie z 20 innymi nazwami.

Drabina autonomii

Sześciostopniowa skala Dana Shapiro, od poziomu 0 do 5, opisująca, ile kodu piszą agenci i ile z niego ludzie wciąż czytają. Zobacz drabinę autonomii.

Agenci w tle i w chmurze

Sesje, które pracują dalej, gdy ty zajmujesz się czymś innym. Claude Code ma sesje w tle (--bg, zarządzane przez claude agents) i sesje w chmurze (--cloud). Codex ma Codex cloud, którego zadania działają w opublikowanych, wielokrotnego użytku środowiskach chmurowych; wcześniejsza konfiguracja nazywa się teraz Codex Cloud (Legacy) (dokumentacja Codex, sprawdzona 2026-10-12). Cursor nazywa swoich zdalnych agentów Cloud Agents; działają w odizolowanych maszynach wirtualnych (dokumentacja Cursora, odczyt 2026-10-13), a dawna nazwa „Background Agents” jest wycofana. Zobacz agentów w tle.

Cel (goal)

Warunek ukończenia, do którego agent dąży przez wiele tur. /goal istnieje w Claude Code i Codeksie, a Cursor oznacza go jako wdrażany. Zobacz polecenie /goal.

Tryb headless

Uruchamianie agenta bez interaktywnej sesji, zwykle w CI: claude -p, codex exec albo print mode w Cursorze (agent -p). W Claude Code 2.1.296 (sprawdzone 2026-10-12) flaga -p pomija okno potwierdzenia zaufania do katalogu, więc używaj jej tylko w katalogach, którym ufasz. Zobacz tryb headless.

Rutyny i automatyzacje

Zapisane uruchomienia agenta startujące według harmonogramu albo po zdarzeniu. Claude Code nazywa je Routines (/schedule, research preview); Codex i Cursor nazywają je Automations, a strona Codeksa o nich w dokumentacji nosi teraz tytuł „Scheduled tasks” (sprawdzone 2026-10-12).

Claude Tag

Integracja Claude ze Slackiem do pracy w kanałach. Jest w Public Beta w planach Team i Enterprise i tylko w usłudze first-party Anthropic (dokumentacja Claude Tag, sprawdzona 2026-10-12). Wcześniejsza aplikacja Claude w Slacku przestała odpowiadać w kanałach workspace’ów sparowanych z organizacją Claude 2026-10-05; wiadomości bezpośrednie nie są objęte zmianą. Integracja Codeksa ze Slackiem to co innego: wspomnij @ChatGPT, a gdy włączone jest Cloud delegation, ChatGPT przekazuje pracę nad repozytorium do zadania Codex Cloud. Zobacz Claude Tag.

Fabryka oprogramowania

Potok, w którym agenci pobierają pracę z kolejki, budują ją i weryfikują, a potem otwierają pull requesty, prawie bez czytania diffu przez człowieka. Zobacz fabryki oprogramowania i stronę pojęcia fabryka oprogramowania.

Subagent

Agent pomocniczy, którego główny agent uruchamia do jednego podzadania, z własnym oknem kontekstu, dzięki czemu kontekst rodzica pozostaje mały. Claude Code ma wbudowanych subagentów Explore, Plan i general-purpose, a własnych czyta z .claude/agents/. Codex zarządza nimi przez /subagents; Cursor nazywa je Subagents. Zobacz subagentów.

Zespół agentów (agent team)

W Claude Code sesja prowadząca i sesje równorzędne, które dzielą listę zadań i wysyłają sobie wiadomości. Funkcja jest eksperymentalna i domyślnie wyłączona (CLAUDE_CODE_EXPERIMENTAL_AGENT_TEAMS=1). W odróżnieniu od subagentów członkowie zespołu to pełne sesje.

Jakie pojęcia opisują to, co agent wie?

Okno kontekstu

Wszystko, co model widzi w jednym żądaniu, liczone w tokenach: instrukcje, rozmowa, zawartość plików i wyniki narzędzi. Limity zależą od modelu i narzędzia; podaje je przegląd modeli. Zobacz okna kontekstu i stronę pojęcia okno kontekstu.

Token

Jednostka, w której modele czytają, piszą i naliczają opłaty. Stosunek słów do tokenów zależy od tokenizera: Anthropic podaje, że tokenizer Claude 4.7 i nowszych modeli daje dla tego samego tekstu około 30% więcej tokenów niż wcześniejsze modele (strona cennika, stan z 2026-09-26).

Kompakcja

Streszczenie dotychczasowej rozmowy, żeby zwolnić kontekst. Claude Code i Codex kompaktują automatycznie w pobliżu limitu oraz na żądanie przez /compact; oba udostępniają zdarzenia hooków PreCompact i PostCompact. Kompakcja gubi szczegóły, więc trwałe fakty trzymaj w plikach instrukcji, a nie w czacie.

AGENTS.md

Otwarty format Markdown dla instrukcji agenta: polecenia budowania, konwencje, granice. Codex czyta go przed rozpoczęciem pracy; Claude Code czyta go, gdy projekt nie ma CLAUDE.md, od v2.1.277. Zobacz AGENTS.md.

CLAUDE.md

Plik instrukcji Claude Code, wczytywany na starcie sesji z katalogu głównego projektu i z ~/.claude/CLAUDE.md, a z podkatalogu wtedy, gdy agent w nim pracuje. /init tworzy jego szkic, /memory go edytuje, a @ścieżka/do/pliku dołącza do niego inny plik. Zobacz CLAUDE.md.

Rules

Nazwa, pod którą Cursor trzyma instrukcje projektu i użytkownika. Zobacz reguły projektu w Cursorze.

Pamięć

Wiedza, która przetrwa między sesjami. Claude Code ma pliki instrukcji oraz auto memory, która sama zapisuje wnioski. Codex ma memories, stabilne, ale w wersjach od 0.157.1 do 0.162.1 domyślnie wyłączone (/memories).

Indeksowanie bazy kodu i wyszukiwanie agentowe

Dwa sposoby, w jakie agent znajduje kod. Indeksowanie z wyprzedzeniem buduje przeszukiwalne embeddingi repozytorium; wyszukiwanie agentowe czyta i przeszukuje pliki na bieżąco. Zobacz indeksowanie bazy kodu.

Intencja, specyfikacja i plan

Pierwsze trzy pliki łańcucha artefaktów: intent.md mówi, dlaczego praca ma znaczenie, spec.md definiuje w testowalny sposób, co znaczy „gotowe”, a plan.md opisuje, jak agent tam dojdzie. Zobacz łańcuch artefaktów.

Jakie pojęcia opisują to, co agentowi wolno?

Tryb uprawnień (permission mode)

Ustawienie Claude Code określające, które akcje wykonują się bez pytania: default (wyświetlany jako Manual), acceptEdits, plan, auto, dontAsk i bypassPermissions. Przełączasz je klawiszem Shift+Tab. Zobacz uprawnienia i sandboxing.

Auto mode

Tryb uprawnień Claude Code, w którym każdą akcję zamiast ciebie ocenia model-klasyfikator. Od v2.1.283 (oba kanały wydań, stan na 2026-10-12) to tryb startowy interaktywnych sesji w terminalu i VS Code na obsługiwanych modelach. claude -p i Agent SDK nadal startują w trybie Manual, z wyjątkiem zewnętrznych dostawców i wyłączonej telemetrii, gdzie od v2.1.285 startują w trybie auto; w trybie Manual startują też nieobsługiwane modele, takie jak Haiku 4.5. Haiku 5.5 jest obsługiwany od v2.1.293 (na 2026-10-12 tylko kanał latest), a sesja w organizacji z konfiguracją HIPAA startuje w trybie Manual od v2.1.285.

Polityka zatwierdzania (approval policy)

Ustawienie Codeksa określające, kiedy pyta przed działaniem: untrusted, on-request (domyślne), granular albo never. W wierszu poleceń -a przyjmuje w wersjach od 0.157.1 do 0.162.1 tylko on-request i never i stoi przed podpoleceniem: codex -a never exec.

Sandbox

Granica na poziomie systemu operacyjnego określająca, co polecenia agenta mogą czytać, zapisywać i z czym łączyć się przez sieć. Claude Code izoluje Bash przez Seatbelt na macOS i bubblewrap na Linuksie i WSL2. Codex oferuje --sandbox read-only, workspace-write albo danger-full-access. Zobacz sandbox.

Profil uprawnień (permission profile)

Nowszy, zalecany przez OpenAI sposób ustawiania sandboksa w Codeksie, w wersji beta: default_permissions w config.toml, z profilami wbudowanymi, takimi jak :read-only i :workspace. OpenAI zaznacza, że profile i starsza flaga --sandbox się nie łączą, więc wybierz jedno.

Run modes (Cursor)

Ustawienie Cursora określające, co agent może robić bez pytania, w Settings > Agents > Approvals & Execution: Auto-review (zalecane domyślne od Cursora 3.6, 2026-05-29), Allowlist i Run Everything. Auto-review od razu uruchamia wywołania z allowlisty, inne polecenia powłoki uruchamia w sandboksie, gdy się da, a wywołania bez sandboksa wysyła do klasyfikatora; Cursor pisze, że nie jest to „security boundary”. Cloud Agents nie używają run modes, bo każdy działa na własnej dedykowanej maszynie i nigdy nie prosi o zatwierdzenie akcji (dokumentacja Cursora, sprawdzona 2026-10-12). Zobacz uprawnienia i sandboksy.

Plan mode

Tryb tylko do odczytu, w którym agent bada kod i proponuje plan, a edycje są zablokowane, dopóki go nie zatwierdzisz. Zobacz plan mode.

Worktree

Druga kopia robocza Gita tego samego repozytorium w osobnym katalogu, dzięki której równolegli agenci nie nadpisują sobie zmian. Zobacz Git worktrees.

Tryb obejścia uprawnień

Praca z wyłączonymi wszystkimi sprawdzeniami: --dangerously-skip-permissions w Claude Code, --dangerously-bypass-approvals-and-sandbox w Codeksie. Claude Code zaleca go tylko w sandboksach bez dostępu do internetu, a Codex przeznacza go wyłącznie dla środowisk już odizolowanych z zewnątrz (stan pomocy 2.1.283 / 0.157.1). Nie używaj go nigdzie indziej. „YOLO mode” to nazwa potoczna; nie wpisuj jej do polityk.

Checkpoint

Zapisany punkt, do którego możesz wrócić. /rewind w Claude Code (albo dwukrotne Esc przy pustym prompcie) przywraca wcześniejszy kod i rozmowę. Za checkpoint obowiązujący traktuj commity w Gicie.

Prompt injection

Instrukcje ukryte w treści czytanej przez agenta, na przykład w issue, stronie WWW albo README zależności, które zmieniają jego kierunek. Zobacz model zagrożeń dla agentów.

Czym są serwery MCP, skille, pluginy i hooki?

MCP (Model Context Protocol)

Otwarty protokół łączący agentów z narzędziami i danymi. Aktualna specyfikacja nosi datę 2026-07-28, a Anthropic przekazał MCP fundacji Agentic AI Foundation w grudniu 2025 roku. Zobacz MCP i specyfikację 2026-07-28.

Serwer MCP

Proces udostępniający przez MCP narzędzia, zasoby albo prompty. Dodajesz go poleceniem claude mcp add albo codex mcp add. Server Card (SEP-2127, Final od 2026-10-06) to standardowy format opisujący transporty serwera, wersje protokołu i wskazówki połączenia, zanim klient się połączy. Każdy serwer dokłada do kontekstu definicje narzędzi; Claude Code i Codex wczytują je na żądanie przez tool search, domyślnie włączony. Zobacz niezbędne serwery MCP.

Agent Skills

Otwarty format instrukcji wielokrotnego użytku: folder z plikiem SKILL.md, którego name (najwyżej 64 znaki) i description (najwyżej 1024 znaki) agent widzi zawsze, a treść wczytuje dopiero wtedy, gdy zadanie pasuje. Specyfikacja wymienia 46 zgodnych klientów (stan z 2026-09-26). CLI skills (1.7.0 w npm) instaluje je w wielu agentach poleceniem npx skills add OWNER/REPO. Zobacz Agent Skills.

Komenda slash

Skrót /nazwa wpisywany w sesji. W Claude Code własne komendy są teraz skillami. Zobacz komendy slash.

Plugin

Instalowalna paczka skilli, subagentów, hooków i konfiguracji MCP, dystrybuowana przez marketplace. Zobacz pluginy.

Mod (Claude Mods)

Plugin Claude Code, który zmienia wygląd i zachowanie Claude Code przez procedury obsługi zdarzeń w JavaScripcie lub TypeScripcie. Claude Mods pojawiły się w v2.1.287 („plugins may now modify deeper behavior”), którą 2026-10-12 mają oba kanały wydań. Niektóre wbudowane funkcje to mody, na przykład /diff, a claude plugin test uruchamia testy moda (dokumentacja i changelog Claude Code, sprawdzone 2026-10-12). Zobacz pluginy.

Hook (punkt zaczepienia)

Skrypt albo handler uruchamiany przy zdarzeniu cyklu życia agenta, który może zablokować akcję. Claude Code dokumentuje 33 zdarzenia; Codex ma ich 12 (0.157.1–0.162.1, sprawdzone 2026-10-12) i prosi o zaufanie do hooka, zanim go uruchomi. Hook Claude Code typu command lub http może ustawić onFailure: "block" (v2.1.295, kanał latest), więc hook, który nie może wystartować, przekracza limit czasu albo kończy się nieoczekiwanym kodem, blokuje akcję zamiast ją przepuścić. Zobacz hooki.

Harness (otoczenie modelu)

Wszystko wokół modelu: kontekst, narzędzia, uprawnienia, hooki, skille, pluginy i środowisko. Zobacz harness i inżynierię harnessu.

Jakie pojęcia opisują dowód poprawności pracy agenta?

Kryteria akceptacji (wykonywalne)

Każde wymaganie zapisane jako scenariusz Given/When/Then z testem, który nie przechodzi, zanim powstanie kod. Zobacz kryteria akceptacji.

Wyrocznia i siła wyroczni

Wyrocznia to wszystko, co rozstrzyga, że zmiana jest poprawna. Siła wyroczni to prawdopodobieństwo, że zawiedzie, gdy kod jest błędny, mierzone wynikiem mutacyjnym, pokryciem zachowań, pochodzeniem testów i odsetkiem niestabilnych testów. Zobacz siłę wyroczni.

Ochrona wyroczni

Takie zabezpieczenie testów i konfiguracji CI, żeby agent nie mógł ich zmienić w zadaniu, które oceniają. Zobacz ochronę wyroczni.

Code Review Rules (Codex)

Sekcja ## Code Review Rules w AGENTS.md z regułami, które Codex stosuje, gdy przegląda pull request na GitHubie. Przegląd uruchamia @codex review w komentarzu do PR albo automatyczne przeglądy włączone w ustawieniach Codeksa, a „in GitHub, Codex flags only P0 and P1 issues”. Security Review to osobna funkcja (research preview): @codex security review (dokumentacja Codex, sprawdzona 2026-10-12).

Pakiet dowodów (evidence bundle)

Ustrukturyzowany blok w pull requeście agenta, który przypisuje każde kryterium akceptacji do sprawdzenia, które się wykonało. CI blokuje merge, gdy pakiet jest niepełny. Zobacz pakiet dowodów.

Ewaluacja (eval)

Stały zestaw prawdziwych zadań uruchamiany na dwóch konfiguracjach agenta i oceniany przez kod. Zobacz ewaluacje agentów programistycznych.

Sprawdzenie oceniane przez model

Bramka CI, w której inny model ocenia artefakt według rubryki. Zobacz sprawdzenia oceniane przez model.

Funkcja przystosowania (fitness function)

Automatyczna reguła strukturalna, na przykład zakaz naruszania warstw albo budżet złożoności, która przerywa build. Zobacz funkcje przystosowania.

Test charakteryzujący

Test, który utrwala, co istniejący kod robi dziś, żeby agent mógł go refaktoryzować względem tego zapisu. Zobacz testy charakteryzujące.

Slop

Kod napisany przez agenta, który się kompiluje, przechodzi testy i dobrze wygląda, ale jest błędny, na przykład połyka wyjątki albo osłabia testy. Zobacz wykrywanie slopu.

Człowiek w pętli

Cztery decyzje, które zostają przy człowieku: intencja, specyfikacja, dowody i klasa ryzyka. Zobacz człowieka w pętli.

Klasa ryzyka

Etykieta zmiany, która rozstrzyga, czy człowiek musi przeczytać kod, na przykład uwierzytelnianie, pieniądze, schemat bazy albo migracje.

Vibe coding

Przyjmowanie wyniku agenta bez weryfikacji. Wystarcza przy prototypach do wyrzucenia i jest przeciwieństwem tego, czego ten serwis uczy dla kodu produkcyjnego. Termin wprowadził Andrej Karpathy 2 lutego 2025. Zobacz vibe coding.

Jakie pojęcia opisują modele, effort i koszty?

Domyślny model

Model, którego narzędzie używa, gdy nic nie wybierzesz. 2026-10-12 jest to Claude Opus 5.5 w Claude Code (od v2.1.280, oba kanały wydań) i GPT-6.1 Sol w Codeksie (domyślny model dołączony do CLI od wersji 0.159.1). Ceny i pełną listę znajdziesz w przeglądzie modeli.

Effort (poziom rozumowania)

Ile rozumowania model wkłada w każdy krok. Claude Code przyjmuje low, medium, high, xhigh i max przez /effort albo --effort, a Opus 5.5, Sonnet 5.5 i Haiku 5.5 domyślnie działają na medium. Codex ustawia effort przez /model, a GPT-6.1 Sol domyślnie działa na low. Najpierw podnieś effort, dopiero potem zmieniaj model.

Ultracode

Ustawienie Claude Code, a nie poziom wysiłku modelu: sprawia, że Claude planuje workflow dla każdego istotnego zadania bez proszenia, na takim poziomie effort, na jakim działa sesja. Od v2.1.284 włączenie lub wyłączenie przez /effort ultracode [on|off] albo ustawienie ultracode zostawia poziom effort bez zmian; --effort ultracode nadal go włącza i dodatkowo ustawia xhigh. Przed v2.1.284 włączenie ustawiało w sesji effort xhigh. Jest niedostępny, gdy workflow są wyłączone albo model nie obsługuje xhigh (dokumentacja Claude Code, sprawdzona 2026-10-12). Zobacz dynamiczne workflow.

Tryb szybki (fast mode)

Szybszy tryb obsługi za wyższą cenę za token: fast mode w Claude Code, usługa Fast w Codeksie.

Ultrafast

Poziom szybkości w Codeksie, osobny od fast mode. Obejmuje GPT-6 Astra i GPT-6.1 Sol: „GPT-6 Astra Ultrafast generates tokens up to 8x faster than GPT-6 Astra in Standard mode in Codex”. Zużywa 8x wliczonego użycia albo 6x kredytów, podczas gdy fast mode 2,5x i 2x, a w Codeksie wymaga kwalifikującego się planu (dokumentacja Codex, sprawdzona 2026-10-12; plany i ceny są w analizie cen). Zobacz przegląd modeli.

Limity użycia

Limity w ramach subskrypcji. Claude Code i Codex liczą zużycie w kroczących oknach pięciogodzinnych i tygodniowych.

Model z otwartymi wagami

Model, którego wagi możesz pobrać i hostować samodzielnie. Zobacz modele z otwartymi wagami.

Jakie pojęcia opisują metodę?

AI-native SDLC

Zapętlony cykl życia oprogramowania, w którym agenci wykonują mechaniczną pracę na każdym etapie, a ludzie decydują na bramkach. Nazywany też agentic SDLC albo AI SDLC. Zobacz AI-native SDLC i stronę pojęcia AI SDLC.

Łańcuch artefaktów

Wersjonowane pliki, które każdy etap przekazuje następnemu: intencja, specyfikacja, plan, diff z testami, pull request, zapis incydentu. Zobacz łańcuch artefaktów.

Spec-driven development

Utrzymywanie spec.md jako źródła prawdy, z deltą specyfikacji w każdym pull requeście, który zmienia zachowanie. Zobacz spec-driven development i stronę pojęcia spec-driven development.

Jakie nazwy opisują sposoby pracy z AI i czym różnią się od vibe codingu?

Artykuł Vibe coding a inżynieria agentowa: 21 pojęć porównanych podaje pochodzenie każdej nazwy, datowany cytat i zestawienie z vibe codingiem. Hasła poniżej to wersje skrócone.

Kodowanie agentowe (agentic coding)

Korzystanie z narzędzia, w którym agent AI planuje, pisze, uruchamia i testuje kod w pętli, aż osiągnie cel. Pojęcie nazywa to, co robi narzędzie, a nie to, jak starannie z niego korzystasz, więc można w nim uprawiać vibe coding. Zobacz kodowanie agentowe.

Agentowe tworzenie oprogramowania (agentic software development)

Tworzenie oprogramowania, w którym autonomiczni agenci pracują w całym cyklu życia, a ludzie pozostają odpowiedzialni na bramkach (Forrester, 8 czerwca 2026). Zakresem jest cały cykl życia, a nie jedna sesja. Zobacz agentowe tworzenie oprogramowania.

Vibe engineering

Nazwa zaproponowana przez Simona Willisona (7 października 2025) dla profesjonalistów, którzy używają LLM i pozostają odpowiedzialni za to, co trafia na produkcję. 23 lutego 2026 Willison napisał, że „agentic engineering” bierze górę. Zobacz vibe engineering.

Kodowanie rozszerzone (augmented coding)

Nazwa Kenta Becka dla kodowania z „dżinem” AI przy zachowaniu troski o kod, jego złożoność i testy. Zaczęła się jako jego określenie vibe codingu (18 kwietnia 2025), a 25 czerwca 2025 stała się jego przeciwstawieniem. To nie to samo co AI-augmented development Gartnera. Zobacz kodowanie rozszerzone.

Kodowanie wspomagane AI (AI-assisted coding)

Kategoria nadrzędna dla każdego sposobu używania AI do pisania oprogramowania, od autouzupełniania po agentów i vibe coding. Willison nazywa vibe coding jej „less responsible subset”, czyli mniej odpowiedzialnym podzbiorem. Zobacz kodowanie wspomagane AI.

Programowanie w parze z AI (AI pair programming)

Traktowanie AI jak drugiego programisty, którego sugestie czytasz w chwili, gdy się pojawiają; spopularyzował je GitHub Copilot 29 czerwca 2021. Na drabinie autonomii z tego serwisu to poziom 2. Zobacz programowanie w parze z AI.

Inżynieria promptów (prompt engineering)

Pisanie skutecznych instrukcji dla modelu. Dotyczy jakości wejścia i nic nie mówi o przeglądzie wyniku. Zobacz inżynierię promptów oraz inżynierię promptów dla Claude Code.

Inżynieria kontekstu (context engineering)

Decydowanie, jakie informacje, narzędzia i instrukcje model widzi na każdym kroku. Nazwę spopularyzowali Tobi Lütke i Andrej Karpathy w czerwcu 2025. Zobacz inżynierię kontekstu oraz zarządzanie kontekstem.

Inżynieria harnessu (harness engineering)

Zamienianie każdego powtarzającego się błędu agenta w stałą kontrolę: instrukcję, narzędzie, test albo regułę lintera. Praktykę nazwał na piśmie Mitchell Hashimoto 5 lutego 2026. Zobacz inżynierię harnessu.

Compound engineering

Metoda firmy Every, a zarazem wtyczka, dzięki której każda zmiana ułatwia następną: krok compound zapisuje każdą lekcję w plikach, które czyta kolejny przebieg. Wprowadził ją Kieran Klaassen 18 sierpnia 2025. Zobacz compound engineering.

Inżynieria AI (AI engineering)

Dyscyplina i zawód polegające na budowaniu aplikacji na modelach bazowych; spopularyzował ją swyx 30 czerwca 2023. To inna praca niż inżynieria agentowa, która używa agentów kodujących do budowania dowolnego oprogramowania; niektóre strony tego serwisu używają tego wyrażenia w drugim znaczeniu. Zobacz inżynierię AI.

Agentowe przepływy pracy (agentic workflows)

Aplikacje LLM zaprojektowane tak, by model pracował w kilku przebiegach, z refleksją, narzędziami albo innymi agentami; spopularyzował je Andrew Ng w marcu 2024. GitHub Agentic Workflows to osobny produkt. Zobacz agentowe przepływy pracy.

Orkiestracja agentów (agent orchestration)

Koordynowanie kilku agentów przy jednej pracy: podziel ją, uruchom części równolegle albo po kolei, potem scal. Mnoży dyscyplinę przeglądu, jaka już istnieje. Zobacz orkiestrację agentów oraz wzorce orkiestracji.

Programowanie sterowane przez AI (AI-driven development)

Ogólna etykieta dla pracy, którą prowadzi AI, bez jednego właściciela. Najsilniejszym punktem odniesienia jest AI-Driven Development Lifecycle firmy AWS. Zobacz programowanie sterowane przez AI.

AI-DLC

AI-Driven Development Lifecycle firmy AWS, przedstawiony przez Raję SP 31 lipca 2025: AI proponuje, a zespół weryfikuje na sesjach „Mob Elaboration” i „Mob Construction”. Zobacz AI-DLC oraz porównanie AI-DLC.

Programowanie AI-native (AI-native development)

Podejście, w którym zespół przeprojektowuje proces wokół AI zamiast dokładać AI do starego procesu; spopularyzował je Tessl 6 lipca 2024. Zobacz programowanie AI-native.

Które pojęcia zespoły mylą i co się wtedy psuje?

Mylona para	Co się psuje	Jak to naprawić
Approval policy i sandbox (Codex)	approval_policy = "never" jest odczytywane jako „bezpieczne”, a polecenia działają z takim sandboksem, jaki akurat był ustawiony	Ustaw oba w tym samym bloku konfiguracji i wymień oba w polityce
Auto mode, auto-review i Auto-review	Trzech dostawców, trzy podobne nazwy, trzy różne mechanizmy; polityka zatwierdzająca „auto” zatwierdza nie wiadomo co	Podawaj narzędzie i ustawienie: „tryb auto w Claude Code”, „--approve-for-me w Codeksie”
CLAUDE.md i AGENTS.md	Od v2.1.277 Claude Code czyta AGENTS.md tylko wtedy, gdy nie ma CLAUDE.md, więc dodanie CLAUDE.md po cichu ukrywa AGENTS.md	Trzymaj reguły w AGENTS.md, a w CLAUDE.md dołącz go przez @AGENTS.md
Skill, serwer MCP i plugin	Zespół buduje serwer MCP do czegoś, co załatwia 30-liniowy skill, albo instaluje ten sam skill dwa razy: przez plugin i przez npx skills	Skill na instrukcje, serwer MCP na żywe narzędzia, plugin do dostarczenia obu razem
Subagent i zespół agentów	Oczekiwanie, że subagenci się ze sobą koordynują; raportują tylko do rodzica	Gdy wykonawcy muszą się komunikować, użyj zespołu agentów albo skryptu orkiestracji
Testy przechodzą, a wyrocznia jest silna	Agent sam napisał testy, które potem przeszedł	Zablokuj testy przed implementacją i mierz siłę wyroczni
„Domyślny model” z pamięci	Wartości domyślne zmieniają się między wydaniami, więc zapamiętany model domyślny bywa błędny (w Claude Code stał się nim Opus 5.5 w v2.1.280)	Sprawdzaj /status albo /model w sesji, a nie wpis na blogu
Ultracode i effort xhigh	Odczytywanie /effort ultracode jako „xhigh”; tak było przed v2.1.284	Od v2.1.284 to przełącznik, który zostawia poziom bez zmian (tylko --effort ultracode ustawia też xhigh); sprawdź /effort status
„Background Agent” i „BugBot” w Cursorze	Stare nazwy psują wyszukiwanie w dokumentacji Cursora	Pisz Cloud Agents i Bugbot

Dokąd dalej z tym słownictwem

• Słownik programowania z AI: bezpłatna strona dla każdego pojęcia, z porównaniem trzech narzędzi.
• Vibe coding a inżynieria agentowa: 21 pojęć porównanych: pochodzenie każdej nazwy i jej różnica względem vibe codingu.
• Ściągawka poleceń i referencja konfiguracji: dokładne flagi i klucze stojące za tymi pojęciami.
• Harness: jak łączą się uprawnienia, hooki, skille i pluginy.
• Zacznij ścieżkę dla swojej roli: programista, tech lead, CTO albo zarząd.